Υπάρχει μια στιγμή που σχεδόν κάθε γονιός έχει ζήσει. Το παιδί κοιτάζει προς την εξέδρα, ψάχνει το βλέμμα σου και μέσα σε ένα δευτερόλεπτο προσπαθεί να καταλάβει αν είσαι περήφανος
Είναι λογικό να θέλεις να δεις το παιδί σου να διακρίνεται. Το πρόβλημα δεν είναι η επιτυχία, αλλά η σημασία που της δίνεις. Όταν η νίκη γίνεται ο μοναδικός στόχος, το παιδί μαθαίνει ότι η προσπάθεια έχει αξία μόνο αν συνοδεύεται από μετάλλιο ή άριστο βαθμό. Αντίθετα, όταν αναγνωρίζεις την επιμονή, την υπομονή, τη συνεργασία και το θάρρος να συνεχίσει μετά από μια αποτυχία, του δίνεις πολύ πιο πολύτιμα εφόδια. Έτσι καλλιεργείται η ψυχική ανθεκτικότητα, όχι μέσα από τις εύκολες νίκες, αλλά μέσα από τη διαχείριση των δυσκολιών. Ένα παιδί που ακούει “είδα πόσο προσπάθησες” ή “μου άρεσε που δεν τα παράτησες” μαθαίνει να συνδέει την αυτοεκτίμησή του με στοιχεία που μπορεί να ελέγξει. Αυτή η νοοτροπία το ακολουθεί στην ενήλικη ζωή, στις σχέσεις, στη δουλειά, στις προσωπικές του επιλογές και το βοηθά να μη φοβάται κάθε πιθανή αποτυχία.
Οι λέξεις που μένουν περισσότερο από τα τρόπαια
Μετά από έναν αγώνα ή ένα δύσκολο διαγώνισμα, η πρώτη σου αντίδραση έχει μεγαλύτερη δύναμη από όση φαντάζεσαι. Αν η κουβέντα ξεκινά με το τι πήγε λάθος, το παιδί θα θυμάται κυρίως την απογοήτευση. Αν όμως το ρωτήσεις αν πέρασε καλά, τι έμαθε, ποια στιγμή το έκανε να χαμογελάσει ή τι θα ήθελε να δοκιμάσει διαφορετικά την επόμενη φορά, του δείχνεις ότι η εξέλιξη αξίζει περισσότερο από το αποτέλεσμα. Η άνευ όρων αποδοχή δεν σημαίνει ότι χαμηλώνεις τις προσδοκίες σου. Σημαίνει ότι ξεκαθαρίζεις πως η αγάπη, ο σεβασμός και η εμπιστοσύνη σου δεν εξαρτώνται από έναν πίνακα αποτελεσμάτων. Αυτό είναι το ασφαλές περιβάλλον μέσα στο οποίο ένα παιδί αποκτά αυτοπεποίθηση, δοκιμάζει, αποτυγχάνει, ξανασηκώνεται και τελικά εξελίσσεται με τον δικό του ρυθμό, χωρίς να φοβάται ότι θα χάσει την αξία του επειδή έχασε έναν αγώνα.
Κάποια στιγμή τα μετάλλια θα μπουν σε ένα συρτάρι, οι βαθμοί θα ξεχαστούν και οι σχολικοί έπαινοι θα κιτρινίσουν μέσα σε έναν φάκελο. Εκείνο που θα μείνει ζωντανό είναι η εικόνα που έχει το παιδί για τον εαυτό του. Αν μεγάλωσε πιστεύοντας ότι αξίζει μόνο όταν ξεχωρίζει, θα κουβαλά αυτή την ανασφάλεια για πολλά χρόνια. Αν όμως ένιωσε ότι κάποιος το πίστευε ακόμη και όταν δυσκολευόταν, όταν έχανε ή όταν έκανε λάθη, θα αποκτήσει κάτι πολύ πιο σημαντικό από μια πρωτιά. Θα αποκτήσει την εσωτερική σιγουριά ότι μπορεί να προσπαθεί χωρίς να φοβάται, να εξελίσσεται χωρίς να συγκρίνεται συνεχώς και να χαίρεται τη διαδρομή, όχι μόνο τον προορισμό. Αυτή είναι ίσως η μεγαλύτερη επιτυχία που μπορεί να χαρίσει ένας γονιός στο παιδί του, γιατί του δίνει το θάρρος να γίνει ο καλύτερος εαυτός του, όχι το καλύτερο αντίγραφο των προσδοκιών των άλλων.
Κεντρική εικόνα και εικόνα άρθρου: iStock