Ξεκινάς τη μέρα σου οργανωμένη, έχεις βάλει ταπεράκια, έχεις βρει τα παπούτσια, έχεις φτιάξει καφέ και είσαι έτοιμη να φύγεις. Και εκεί που νομίζεις ότι όλα ρολάρουν, εμφανίζεται το παιδί σου χωρίς κάλτσες, χωρίς τσάντα, χωρίς καμία αίσθηση επείγοντος. Αν σου είναι γνώριμο αυτό το σκηνικό, δεν είσαι μόνη και δεν είναι θέμα τεμπελιάς ή αδιαφορίας. Πίσω από αυτές τις μικρές καθυστερήσεις
Δεν είναι ότι ξαφνικά τα παιδιά άλλαξαν, είναι ότι εμείς τα κοιτάμε αλλιώς. Η μεγαλύτερη διάγνωση καταστάσεων όπως η ΔΕΠΥ ή το φάσμα του αυτισμού έφερε στο προσκήνιο την έννοια της εκτελεστικής λειτουργίας. Παράλληλα, έχει αλλάξει και ο τρόπος που μεγαλώνεις ένα παιδί. Δεν ψάχνεις απλώς να διορθώσεις μια συμπεριφορά, αλλά να καταλάβεις τι την προκαλεί. Προσθέτεις και το κομμάτι των οθονών, της διάσπασης προσοχής, της άμεσης ικανοποίησης και ξαφνικά βλέπεις παιδιά που δυσκολεύονται να περιμένουν, να συγκεντρωθούν ή να ολοκληρώσουν κάτι που δεν είναι συναρπαστικό. Δεν σημαίνει ότι κάτι πάει στραβά, σημαίνει ότι το περιβάλλον τους έχει γίνει πιο απαιτητικό. Και εσύ καλείσαι να ισορροπήσεις ανάμεσα στο να βάλεις όρια και στο να δώσεις εργαλεία.
Πώς το βοηθάς χωρίς να φωνάζεις όλη μέρα
Το πιο σημαντικό που μπορείς να κάνεις είναι να θυμηθείς ότι το παιδί μαθαίνει από σένα. Όχι από αυτά που λες, αλλά από αυτά που κάνεις. Αν πανικοβάλλεσαι, θα πανικοβληθεί. Αν οργανώνεσαι, θα μάθει να οργανώνεται. Μικρά πράγματα κάνουν τεράστια διαφορά. Δώσε του σαφή, μικρά βήματα αντί για γενικές οδηγίες. Αντί να πεις μάζεψε το δωμάτιο, πες βάλε τα ρούχα στο καλάθι και μετά τα παιχνίδια στο ράφι. Βάλε οπτικές υπενθυμίσεις, μια λίστα στο ψυγείο, ένα ρολόι που μετράει αντίστροφα. Κάνε τον χρόνο πιο χειροπιαστό γιατί το πέντε λεπτά για εκείνο δεν σημαίνει τίποτα. Και όταν κάτι δεν πάει καλά, δείξε του πώς το διαχειρίζεσαι. Πες δυνατά τι σκέφτεσαι, πώς βρίσκεις λύση, πώς ηρεμείς. Εκεί γίνεται η πραγματική μάθηση, όχι στις φωνές.
Κάποια στιγμή θα συνειδητοποιήσεις ότι ούτε εσύ τα καταφέρνεις τέλεια κάθε μέρα. Ξεχνάς, εκνευρίζεσαι, αλλάζεις σχέδια τελευταία στιγμή. Και αυτό δεν είναι αποτυχία, είναι ευκαιρία. Γιατί μέσα από αυτές τις στιγμές το παιδί βλέπει πώς λειτουργεί ένας ενήλικας που προσπαθεί, που κάνει λάθη και που συνεχίζει. Η εκτελεστική λειτουργία δεν είναι ένας στόχος που θα τσεκάρεις και θα τελειώσει. Είναι μια διαδικασία που εξελίσσεται μαζί με το παιδί σου. Και ίσως το πιο χρήσιμο που μπορείς να κρατήσεις είναι αυτό, δεν μεγαλώνεις ένα παιδί που πρέπει να τα κάνει όλα σωστά, μεγαλώνεις έναν άνθρωπο που μαθαίνει σιγά σιγά να τα καταφέρνει.
Κεντρική εικόνα και εκόνα άρθρου: iStock